Геаграфія розных сем'яўРаздзел 13 з 14
18681917

Сімферопаль, Арэнбург, Дон і Данбас, Самара, Мелітопаль, Кіеў і сельскія парафіі.

Новае жыццё: гарады і парафіі

Не ўсе шукалі новай ральлі. З другой паловы XIX стагоддзя носьбіты прозвішча з'яўляюцца ў гарадах, на шахтах і заводах, на вайсковай службе і ў царкоўным прычце — ад Кіева да Арэнбурга. Па паперах большасць з іх яшчэ доўга заставаліся сялянамі сваіх вёсак, нават калі жылі і працавалі за сотні вёрст ад іх.

Дзе заспеў запісАдкуль прыйшла сям’яКарту можна рухаць і павялічваць
Сімферопаль · 1868Смерць васьмідзённай Матроны, дачкі Сяргея з Рыльскага павета
КармалкаАдсюль Гардзей пайшоў на службу; тут у 1915 годзе служыў дыякан Дзмітрый
Арэнбург · 1876–1891Гардзей Рыгоравіч — унтэр-афіцэр, фельдфебель, жандар; побач, у Сланоўцы, служыў дыякан Афінаген
Таганрогская акруга · 1891Іншагародні Ягор Уладзіміравіч з Фацежскага павета
Дружкаўка · 1900Сям’я Паўла Іванавіча; Гаўрыіл Яфімавіч запісаны ў тым жа Бахмуцкім павеце ў 1910 годзе
Самара · 1901Вянчанне Рыгора Міхайлавіча, селяніна Бугульмінскага павета
Новарыгораўка · 1907Хрысціны Любові; Аляксей Аўраамавіч яшчэ селянін
Мелітопаль · 1915Хрысціны Валянціны; Аляксей Аўраамавіч ужо мешчанін
Кіеў · 1916Нараджэнне Барыса, сына Ягора Космавіча
Кромскі паветАдкуль выйшлі Аляксей Аўраамавіч і Ягор Космавіч
Рыльскі паветАдкуль прыйшлі Сяргей і Павел Іванавіч
Фацежскі паветАдкуль прыйшла сям’я Ягора Уладзіміравіча
Карачанскі паветАдкуль прыйшоў Гаўрыіл Яфімавіч
Бугульмінскі паветРанейшая грамада Рыгора Міхайлавіча

Лініі злучаюць павет, названы ў запісе, з месцам, дзе сям’ю заспеў дакумент; дарогі і гады пераезду не паказаныя.

Крым пасля Крымскай вайны

Пасля Крымскай вайны, у 1860–1862 гадах, паўвостраў пакінулі дзясяткі тысяч крымскіх татар, і апусцелыя землі пачалі засяляць сялянамі з цэнтральных губерняў. У 1868 годзе ў Сімферопалі, галоўным горадзе Таўрычаскай губерні, памерла васьмідзённая Матрона, дачка Сяргея Ампілогава — дзяржаўнага селяніна Рыльскага павета Курскай губерні.

Салдацкая служба ў Арэнбургу

Гардзей Рыгоравіч Анпілогаў нарадзіўся ў 1849 годзе пад Арэнбургам і ў 1867-м вянчаўся ў Кармалцы. Да сярэдзіны 1870-х ён ужо ў Арэнбургу, на вайсковай службе: у 1876 годзе — унтэр-афіцэр мясцовага батальёна, у 1877-м — фельдфебель вайсковага шпіталя, потым вахцёр інтэнданцкага склада, жандарскі унтэр-афіцэр і зноў фельдфебель на армейскіх складах. Сям'я гадавала дзяцей у горадзе, але па паперах Гардзей так і лічыўся селянінам Кармалкі.

Іншагароднія на Доне

Вобласць Войска Данскога жыла па сваіх парадках: зямля там належала казацкаму войску і станіцам. Прыхадных сялян з іншых губерняў называлі іншагароднімі. Казацкага зямельнага пая ім не належала, і яны арандавалі зямлю або наймаліся на працу — у поле, на шахты, у гарады.

Такім іншагароднім быў і Ягор Уладзіміравіч Анпілогаў — не казак, а селянін Фацежскага павета Курскай губерні. У 1891 годзе ў Таганрогскай акрузе ў яго і яго жонкі Веры Аляксееўны нарадзіўся сын Рыгор.

Шахты і заводы Данбаса

Па суседстве, у Бахмуцкім павеце Екацярынаслаўскай губерні, ляжала сэрца Данбаса. У апошняй трэці XIX стагоддзя там адна за адной адкрываліся вугальныя шахты і металургічныя заводы, і працоўных рук не хапала. У 1900 годзе ў Дружкаўцы нарадзілася Кацярына, дачка Паўла Іванавіча Анпілогава з Радаўкі Рыльскага павета. Бахмуцкі запіс 1910 года называе Гаўрылу Яфімавіча Анпілогава з Пакроўкі Карачанскага павета. Як і Ягор Уладзіміравіч, абодва прыйшлі з Курскай губерні.

Сяляне ў горадзе

Гарады раслі хутка: туды ішлі па заробак, вучобу і службу. Прыпіску да сельскага таварыства пры гэтым гадамі не мянялі, таму гараджанін па жыцці часта заставаўся селянінам па паперах. У 1901 годзе ў Самары вянчаўся Рыгор Міхайлавіч Анпілогаў, селянін Бугульмінскага павета.

Часам пераход у гараджане відаць проста ў дакументах. Аляксей Аўраамавіч Анпілогаў з Кромскага павета Арлоўскай губерні ў 1907 годзе хрысціць дачку Любоў у Новагрыгор'еўцы Екацярынаслаўскай губерні яшчэ як селянін. А ў 1915-м, калі хрысцяць яго дачку Валянціну, ён ужо мелітопальскі мешчанін, гэта значыць гараджанін Мелітопаля. Хросным Валянціны стаў зямляк — таксама выхадзец з Кромскага павета.

З таго ж павета быў і Ягор Касміч Анпілогаў: у Кіеве ў 1916 годзе, у разгар Першай сусветнай вайны, у яго нарадзіўся сын Барыс, а бацька па-ранейшаму лічыўся селянінам Кромскага павета.

У сельскім прычце

Былі носьбіты прозвішча і сярод сельскага духавенства. У 1913 годзе ў сяле Слонаўцы пад Арэнбургам метрычныя запісы засведчваў дыякан Афінаген Ампілогаў. У 1915-м у Кармалцы, дзе жылі нашчадкі курскіх перасяленцаў, пад запісамі падпісваўся Дзмітрый Ампілогаў, дыякан на месцы псаломшчыка, які і вёў метрычную кнігу. Праз іх рукі праходзілі ўсе нараджэнні, шлюбы і смерці сяла.

Служылы род

Аратыя, рабочыя і дыяканы XIX стагоддзя — нашчадкі людзей зусім іншага становішча. Раннія дакументы застаюць прозвішча перш за ўсё ў служылым асяроддзі. З канца XVI стагоддзя Анфілогавы, Онпілогавы і Анпілогавы — дзеці баярскія, ніжэйшы слой служылага дваранства. Яны служылі маскоўскім гасударам ад Фёдара Іаанавіча да Пятра I: станавіліся на агляды, хадзілі ў палкі супраць крымскіх набегаў і перасяляліся ў новыя крэпасці — Арол, Курск, Оскал, Абаянь — туды, дзе праходзіла мяжа. За службу атрымлівалі памесці, але сялян у іх амаль не было: у арлоўскай пісцовай кнізе 1594/95 года ў дзевяці ўладальнікаў няма ніводнага жылога сялянскага двара, і зямлю аралі самі.

Служылі яны не толькі дзецьмі баярскімі. У 1637 годзе Онпілогавы ўвайшлі ў палкавыя конныя казакі новай крэпасці Усерд, у 1647-м на Оскале згаданы палкавы казак Даніла Анпілаў. У другой палове XVII стагоддзя арлоўскія і курскія Анпілогавы служылі рэйтарамі і кап'еносцамі ў палках новага ладу, у XVIII стагоддзі — у ландміліцыі Украінскай лініі, а ў XIX стагоддзі многія з іх пад Арэнбургам сталі казакамі Арэнбургскага войска. Запарожскіх і данскіх казакоў сярод іх дакументы пакуль не ведаюць.

Пётр I замяніў памесную конніцу рэгулярнай арміяй, і пры падушным перапісе 1719–1724 гадоў большасць нашчадкаў служылых людзей запісалі ў аднадворцы. Зямля продкаў засталася за імі, але яны плацілі падушны падатак, служылі ў ландміліцыі і па становішчы ўсё больш збліжаліся з дзяржаўнымі сялянамі, з якімі канчаткова зліліся ў 1866 годзе. Толькі адна галіна — нашчадкі арлоўскага сына баярскага Васіля Дзмітрыевіча — здолела давесці старажытнае дваранства і была ўнесена ў радаводную кнігу Курскай губерні. Астатнія да XIX стагоддзя лічыліся дзяржаўнымі сялянамі і мяшчанамі і з гэтым становішчам пайшлі на новыя землі, у гарады і ў прычт.

Сёння

Ампілогавы і Анпілогавы жывуць цяпер па ўсёй Расіі — ад заходніх абласцей да Далёкага Усходу, на поўдні і на Крайняй Поўначы, — а таксама ў іншых краінах. Многія галіны яшчэ не звязаныя паміж сабой дакументамі. Як знайсці сваю і праверыць запісы, што вядуць да яе, расказвае апошні раздзел.

Для даследчыкаўКрыніцы, агаворкі і адкрытыя пытанні гэтага раздзела

Сімферопаль, 1868. Індэкс FamilySearch падае ўзрост Матроны як «0 дзён», арыгінал — 8 дзён; яна памерла 2 кастрычніка. Назва вёскі бацькі яшчэ не разабрана. Дата пераезду сям'і і яе сувязь з засяленнем апусцелых крымскіх зямель дакументам не апісаны; сувязь з сем'ямі мацерыковай Таўрыі невядомая. S-CRIMEA-METRICS

Гардзей Рыгоравіч. Нарадзіўся 1 студзеня 1849 года ў Арэнбургскім павеце ў Рыгора Пятровіча і Дар'і Данілаўны Ампілогавых; вянчаўся 15 студзеня 1867 года з Аленай Мацвееўнай Музалеўскай. Пасады — па метрыках арэнбургскіх цэркваў 1876–1891 гадоў. У запісе 1883 года прозвішча спачатку было напісана «Антипов» і афіцыйна выпраўлена.

Таганрогская акруга, 1891. Бацькі названы выхадцамі «Курской губернии Фатежского уезда» з указаннем воласці і паселішча — гэта сялянская прыпіска, а не казацкая; хросныя — сяляне. Прыход у апісанні калекцыі FamilySearch не ўдакладнены. Чым займалася сям'я, запіс не паведамляе.

Данбас. Дружкаўка ўваходзіла ў Бахмуцкі павет Екацярынаслаўскай губерні. Чым займаліся гэтыя сем'і, запісы не паведамляюць; сваяцтва трох курскіх сем'яў паміж сабой не ўстаноўлена.

Самара, 1901. Запіс пацвярджае знаходжанне Рыгора Міхайлавіча ў горадзе ў дзень вянчання; ці стаў ён пастаянным жыхаром, з яго не відаць.

Аляксей Аўраамавіч. Любоў нарадзілася 30 снежня 1906 года і ахрышчана 3 студзеня 1907-га; Валянціна — 26–27 снежня 1915 года. Запісы звязвае супадзенне сямейнай пары — Аляксея Аўраамавіча і Акіліны Васільеўны. Зыходнае сяло — Старыя Туры Мураўскай воласці; назва чытаецца не зусім упэўнена. Хросны Валянціны Панкрат Іванавіч Анпілогаў запісаны выхадцам з сяла Аснова Кромскага павета; яго пастаяннае паселішча і сваяцтва з Аляксеем не ўстаноўлены.

Кіеў, 1916. Маці Барыса — Хрысціна Канстанцінаўна. Агульны Кромскі павет радніць гэты запіс з сям'ёй Аляксея Аўраамавіча, але сваяцтва дзвюх сем'яў не ўстаноўлена.

Дыяканы. Слонаўка, 1913 · Кармалка, 1915. Абодва сялы — у Арэнбургскім павеце. Запісы адносяцца да дваіх розных людзей; іх сваяцтва паміж сабой і з перасяленцамі 1828–1829 гадоў не ўстаноўлена.

Служылы род. Зводка па раздзелах кнігі: дзеці баярскія ў Арле (1594–1645), Курску і Абаяні (1636–1651), Ліўнах (1700) і на Оскале (1668–1697); аднадворцы на Украінскай лініі (1732–1764). Палкавыя конныя казакі Усерда 1637 года — Пётр Гаўрылавіч і Антон Сафонавіч Онпілогавы (РГАДА — Расійскі дзяржаўны архіў старажытных актаў, ф. 210, воп. 12, спр. 85), іх сваяцтва не даказана. Данілу Анпілава названа палкавым казаком у 1647/48 годзе S-ANPILOV-NEW-OSKOL-YABLONOV. Рэйтары і кап'еносцы — па курскіх служылых казках 1697 года і аглядным спісе Оскала 1685 года; ландміліцыя — па базе 1732–1755 гадоў. Арэнбургскія казакі — у раздзеле пра новыя землі; у Ціхарэцкім прозвішча зафіксавана да і пасля пераўтварэння паселішча ў станіцу, але саслоўе канкрэтных двароў не праверана. Запарожжа ў знойдзеных дакументах сустракаецца толькі як позняя геаграфія (Запарожская вобласць); у казках Верхасасенска 1697 года згадана служба «в Запорогах», але да Анпілава-пасынка яна не прывязана. Унясенне адной галіны Анфілогавых у VI частку Курскай радаводнай кнігі — S-NOBILITY-NES S-NOBILITY-RGIA. Агульнае паходжанне ўсіх галін ад служылых людзей не даказана: самы ранні запіс прозвішчавай формы, Прылукі 1536/37 года, называе жыхара манастырскага сяла, а многія сялянскія сем'і XIX стагоддзя яшчэ не звязаныя з раннімі служылымі запісамі.

Сёння. Сучаснае рассяленне — паводле звестак сям'і. Запісы і профілі людзей пасля 1950 года на сайце не публікуюцца.